Yağmur suyu deposu, çatılardan toplanan yağmur suyunun bahçe sulamasında ve tuvalet rezervuarlarında kullanılmak üzere biriktirildiği, içme suyu tesisatından ayrı bir depodur. Türkiye'de Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, depo hacminin ilin yıllık ortalama yağışı, çatının yüzey tipi ve izdüşüm alanından hesaplanan yıllık toplanabilir yağmur suyunun en az %6'sını karşılamasını ister. Depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ü aşıyorsa sistem; parseli 2.000 m²'den veya toplam çatı izdüşüm alanı 1.000 m²'den büyük yapılarda ve kamu yapılarında zorunludur.
İçindekiler
- Yağmur suyu deposu nedir, toplanan su nerede kullanılır?
- Yağmur suyu toplama sistemi hangi binalarda zorunlu?
- Yağmur suyu deposu kaç m³ olmalı? Hacim hesabı
- Yağmur suyu toplama sistemi hangi bölümlerden oluşur?
- Taşma ve tahliye hattı nereye bağlanır?
- Yağmur suyu deposu hangi malzemeden olmalı?
- Yağmur suyu deposu nereye kurulur, toprak altına konabilir mi?
- Aquasan yağmur suyu deposu, pompa ve servis
- Sıkça Sorulan Sorular
Yağmur suyu deposu nedir, toplanan su nerede kullanılır?
Yağmur suyu deposu, çatıdan toplanıp süzülen yağmur suyunu içme dışı kullanımlar için bekleten, içme suyu deposundan ve tesisatından tamamen ayrı bir depodur; yağmur suyu toplama deposu ya da yağmur suyu depolama tankı adlarıyla da bilinir. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'ne (RG 03.07.2017, sayı 30113) göre bina sistemlerinde yağmur suyu yalnız çatı yüzeylerinden elde edilir ve parsel bahçelerinin sulanmasında veya tuvalet rezervuarlarında ve sifonlarında kullanılır (57. maddenin 7. fıkrasının (a) bendinin 1 numaralı alt bendi; kısaca md. 57/7-a-1).
| Kullanım | Yağmur suyu kullanılır mı? |
|---|---|
| Parsel bahçesinin sulanması | Evet (md. 57/7-a-1) |
| Tuvalet rezervuarı ve sifon | Evet (md. 57/7-a-1) |
| İçme, yemek hazırlama, kişisel temizlik | Hayır; yönetmelikteki kullanım listesinde yer almaz |
| Avlu, otopark ve bahçe zemini gibi çatı dışı yüzeylerden akan su | Bu sisteme alınmaz; su yalnız çatı yüzeylerinden toplanır |
Yönetmelik sulamada da yağmur suyunu öne çıkarır: parsel bahçesinde sulama sistemi planlanırsa sistemin damlama sulamaya uygun tasarlanması ve varsa öncelikle yağmur suyu deposundaki suyun kullanılması esastır (md. 57/A-3). Yönetmeliğin uyulmasını istediği TS EN 16941-1 standardı, yağmur suyu sistemlerinin tasarımını, boyutlandırılmasını, kurulumunu, işaretlenmesini, devreye alınmasını ve bakımını kapsar; içme, yemek hazırlama ve kişisel hijyen kullanımlarını kapsamı dışında tutar. Tarım ve Orman Bakanlığının Su Verimliliği Yönetmeliği de yağmur suyunu "geleneksel olmayan su kaynakları" arasında sayar (RG 27.12.2024, sayı 32765, md. 3).
Duş ve lavabo suyunun yeniden kullanımı ayrı bir sistemdir; kuralları gri su deposu rehberinde.
Yağmur suyu toplama sistemi hangi binalarda zorunlu?
Yağmur suyu toplama sistemi, depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ü aşan büyük parselli veya büyük çatılı yapılarda ve kamu yapılarında zorunludur. Hüküm, 11.03.2025 tarihli ve 32838 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle 57/A maddesine eklenen beşinci fıkradadır; değişikliğin yürürlük maddesine göre yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.
| Yapı | Zorunluluk şartı (md. 57/A-5-a) |
|---|---|
| Parsel alanı 2.000 m²'den büyük alanlardaki yapılar | Depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ün üzerindeyse |
| Parseldeki toplam çatı izdüşüm alanı 1.000 m²'den büyük yapılar | Depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ün üzerindeyse |
| Kamu yapıları | Depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ü geçiyorsa |
- Kapsam ve proje: Yönetmelik, uygulama imar planı bulunan alanları kapsar (md. 2). Sistem yapı ruhsatı eki mekanik tesisat projesinde gösterilir; zorunlu olmayan bir yapıda kurulan sistem de TS EN 16941-1'e ve md. 57/7-a'ya uyar.
- Geçiş hükmü: Zorunluluk parselde yeni yapılacak yapılar içindir. Fıkra yürürlüğe girmeden önce yapı ruhsatı başvurusu yapılmış yapılarda, 6306 sayılı Kanun kapsamında noter onaylı inşaat sözleşmesi düzenlenmiş yapılarda ve ihale kararı ya da ihale tarihi alınmış kamu yapılarında aranmaz. O tarihten önce parselde ruhsatlı bir yapı varsa parseldeki yeni yapılarda ve ruhsatlı yapıların esaslı tadilatında da aranmaz (geçici md. 3/6).
- Taban alanı ve emsal: Ana yapının dışındaki, binaya ait yağmur suyu toplama havuzu taban alanına dâhil edilmez (md. 20/8-f); 5. maddenin 8. fıkrasındaki esaslar içinde katlar alanına da girmez (md. 22/1-a).
- Eski hüküm: Kural yönetmeliğe ilk kez 23.01.2021 tarihli ve 31373 sayılı Resmî Gazete'deki değişiklikle, 2.000 m²'den büyük parseller için girdi; 11.03.2025'te bugünkü hâliyle yeniden yazıldı.
Mevzuat bilgisi, 09.11.2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr'deki güncel metne göre verilmiştir. Belediyenizin kendi imar yönetmeliği ek şart içerebilir; projenizde geçerli şartı belediyeniz ve mekanik tesisat proje müellifinizle teyit edin.
Yağmur suyu deposu kaç m³ olmalı? Hacim hesabı
Yağmur suyu deposunun hacmi, yıllık toplanabilir yağmur suyu miktarının en az %6'sını karşılayacak şekilde, TS EN 16941-1'in Ek A'sındaki yöntemlerden uygun olanıyla belirlenir (md. 57/7-a-1). Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının Mart 2025 tarihli Yerinde İçilemez Su Sistemleri Kılavuzu yıllık toplanabilir miktarı şu çarpımla bulur:
Yıllık toplanabilir yağmur suyu (L) = çatı izdüşüm alanı (m²) × yıllık toplam yağış (mm) × yüzey akma katsayısı × hidrolik arıtma verimlilik katsayısı
- Yıllık toplam yağış: Meteoroloji Genel Müdürlüğünün (MGM) il için ilan ettiği yıllık toplam yağış ortalamasıdır. 1 mm yağış, 1 m² yüzeye 1 litre su bırakır.
- Yüzey akma katsayısı: Çatının yüzey tipine göre TS EN 16941-1'deki çizelgeden alınır; kılavuz örneğinde eğimli, pürüzlü yüzeyli çatı için 0,8'dir.
- Hidrolik arıtma verimlilik katsayısı: TS EN 16941-1'den alınır; kılavuz örneğinde 0,9'dur.
Kılavuzdaki örnek, Ankara'da toplam çatı izdüşüm alanı 1.500 m² olan bir bina içindir: 1.500 × 392,4 × 0,8 × 0,9 = 423.792 litre yıllık toplanabilir yağmur suyu eder; bunun %6'sı 25,43 m³ olduğu için en az 25,43 m³'lük bir depo seçilmelidir. Aynı çatı ve katsayılarla sonuç, ilin yağışına göre şöyle değişir:
| İl | Yıllık toplam yağış | Yıllık toplanabilir su | En küçük depo hacmi (%6) |
|---|---|---|---|
| Ankara (kılavuz örneği) | 392,4 mm | 423.792 L | 25,43 m³ |
| Malatya | 383,6 mm | 414.288 L | 24,86 m³ |
| İstanbul | 659,4 mm | 712.152 L | 42,73 m³ |
| İzmir | 707,4 mm | 763.992 L | 45,84 m³ |
| Rize | 2.291,7 mm | 2.475.036 L | 148,50 m³ |
Kaynak: ÇŞİDB Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü, Yerinde İçilemez Su Sistemleri Kılavuzu (Mart 2025). Diğer illerde yağış, MGM il istatistiklerindeki aylık ortalamaların toplamıdır (09.11.2026'da alındı); bu satırlar kılavuzdaki 0,8 ve 0,9 katsayılarıyla tarafımızdan hesaplanmıştır. Çatının yüzey tipi farklıysa katsayı da değişir.
Yönetmelikteki 7 m³ şartı da bu hesaba bağlıdır: %6'sı 7 m³ eden yıllık miktar yaklaşık 116.700 litredir; kılavuzun Ankara değerleriyle bu, yaklaşık 413 m² çatıya karşılık gelir. Aynı değerlerle Ankara'da parseli 2.000 m²'den büyük ama çatısı 300 m² olan bir yapıda hesap 5,09 m³ çıkar; ihtiyaç 7 m³'ü geçmediği için zorunluluk şartı oluşmaz.
Yağış yıl içinde eşit dağılmaz: MGM verisine göre Malatya'da nisan ortalaması 55,0 mm, temmuz 3,9 mm, ağustos 3,5 mm'dir; yaz sulaması yağışlı aylarda biriken suyla yapılır. Bulduğunuz değer alt sınırdır; kesin hacmi mekanik tesisat proje müellifi belirler. Hacmi en × boy × yükseklik ölçüsüne çevirmek için modüler su deposu ölçüleri, binanın kullanım suyu deposu için su deposu hesabı rehberine bakın.
Yağmur suyu toplama sistemi hangi bölümlerden oluşur?
Bir yağmur suyu toplama sistemi toplama, süzme, depolama, taşma ve dağıtım bölümlerinden oluşur; depo bu zincirin ortasındadır.
- Toplama: Yağmur suyu çatıdan oluk ve iniş borularıyla alınır; yönetmelik çatı dışındaki yüzeylerden su toplanmasına yer vermez.
- Süzme ve ilk yıkama: Çatıda biriken toz, yaprak ve benzeri kirler ilk yağışla yıkanır. Bu yüzden su depoya girmeden bir filtreden geçirilir; bazı sistemlerde yağışın ilk ve en kirli bölümünü depoya almadan ayıran bir ilk yıkama (first flush) düzeni de kullanılır.
- Depolama: Depo ışık almamalı, tabanındaki tortu tamamen boşaltılabilmeli ve bakım için içine girilebilmelidir.
- Taşma ve tahliye: Depo dolduğunda fazla su taşma hattıyla uzaklaştırılır; bağlantı kuralları bir sonraki bölümde.
- Pompa ve dağıtım: Depo kullanım noktalarının altındaysa su bir pompa veya hidroforla basılır; yağmur suyu, içme suyu tesisatından ayrı bir boru hattıyla tuvaletlere ya da sulama hattına gider.
- İşaretleme: TS EN 16941-1 sistemin işaretlenmesini de kapsar. Depoyu, boruları ve sulama musluklarını "içilmez" uyarısıyla işaretlemenizi öneririz.
Filtreyi, ilk yıkama düzenini ve pompayı mekanik tesisat proje müellifinizle birlikte seçin.
Taşma ve tahliye hattı nereye bağlanır?
Yağmur suyu depolama tankının tahliye hattı, varsa yağmur suyu şebekesine bağlanır (md. 57/7-a-1). Binada gri su sistemi de varsa yönetmelik iki sistemin ilişkisini şöyle kurar:
- Ayrı planlama: Yağmur suyu toplama sistemi bulunan yapılarda gri su sisteminin yağmur suyu sisteminden ayrı planlanması esastır (md. 57/7-a).
- Gri su deposuna tahliye: Yağmur suyu sisteminin tahliye hattı aynı binadaki gri su depolama tankına bağlanırsa, tahliye edilen yağmur suyu gri su sayılır (md. 57/7-a-1); gri su da yalnız tuvaletlerde kullanılabilir.
- Ters yön kapalı: Gri su deposunun tahliye hattı yağmur suyu şebekesine ve binadaki yağmur suyu deposuna bağlanamaz, atık su şebekesine bağlanır (md. 57/7-a-2).
Taşma hattı, şiddetli yağışta depoya gelen suyu güvenle uzaklaştıracak biçimde proje müellifince boyutlandırılır. Aquasan GRP depolarda giriş, çıkış, taşma ve boşaltma bağlantıları flanşlı veya dişli üretilir; kataloğun standart çap tablosunda örneğin 21–50 m³'lük bir depoda taşma bağlantısı DN 65'tir ve ölçüler projeye göre değiştirilebilir (katalog s.10, s.13).
Yağışın az olduğu dönemlerde rezervuarları beslemek için şebeke takviyesi düşünülüyorsa bağlantı, yağmur suyunun içme suyu şebekesine geri dönmesini önleyecek biçimde projelendirilmelidir. Yağmur suyu hattını hiçbir noktada içme suyu tesisatına bağlamayın, içme suyunu ayrı bir depoda saklayın. İçme suyunda aranan özellikler içme suyu deposu rehberinde.
Yağmur suyu deposu hangi malzemeden olmalı?
Yağmur suyu deposu ışık almayan kapalı bir gövdeye, dış ortama ve korozyona dayanıklı bir malzemeye, tortunun tamamen boşaltılabildiği bir tabana ve sızdırmaz birleşimlere sahip olmalıdır. Yağmur suyu içme suyu olmadığı için içme amaçlı olmayan depolar da bu iş için değerlendirilebilir. Aquatank depo tiplerinin katalogdaki özellikleri şöyledir:
| Depo tipi | Katalogdaki özellik | Yağmur suyu deposu olarak |
|---|---|---|
| GRP (CTP) | Paneller UV ışınlarına dayanıklı ve ışık geçirmez, depo içinde yosun oluşmaz (s.5); korozyona uğramaz, çok sıcak ve çok soğuk iklimlerde bina dışında kullanılır (s.6). Bombeli taban ve drenaj paneliyle tamamen boşaltılır (s.9, s.11). | Bahçeye, açık alana ve çatıya kurulacak depolarda öne çıkar. |
| Galvaniz | ST 37 sıcak daldırma galvaniz; yüksek mukavemet, ekonomik çözüm (s.4). Katalogdaki TSEK belgesinde "içme ve kullanım suyu amaçlı olmayan" depo olarak geçer (s.21). | İçme amaçlı olmayan yağmur suyu için bir seçenektir; suyun nasıl süzüleceğini teklif aşamasında bize iletin. |
| Paslanmaz krom | AISI 304 / 316 L; en yüksek hijyen ve korozyona dayanım (s.4). | Proje şartnamesi paslanmaz istiyorsa kullanılır. |
Işık geçirmezlik yağmur suyu deposunda da önemlidir: bekleyen suya ışık ulaşırsa yosun oluşabilir. Panel kadar bakım kapağının ve bağlantıların da ışık sızdırmaması gerekir; ayrıntılar su deposunda yosun rehberinde. Çok soğuk ve çok sıcak bölgeler için GRP paneller 25 mm poliüretan köpükle ısı yalıtımlı üretilebilir (s.5, s.12); donmaya karşı önlemler su deposu sıcaklığı ve ısı yalıtımı rehberinde.
Yağmur suyu deposu nereye kurulur, toprak altına konabilir mi?
Yönetmelik depolama tankının yerini esnek bırakır: tank bina bünyesinde; çekme mesafelerini ihlal etmemek kaydıyla bahçe zemininin üstünde veya altında; arka ve yan bahçelerde zemin altında; ön bahçede ise yol cephesine 2 metreden fazla yaklaşmamak kaydıyla zemin altında, öncelik sırası olmadan konumlandırılabilir (md. 57/7-a).
- Bodrum veya teknik hacim: Aquatank modüler depolar kapalı alana kurulabilir; depo panel hâlinde taşınıp sahada cıvatayla birleştirildiği için dar giriş kapılarından geçirilebilir (katalog s.4, s.23).
- Bahçe ve açık alan: GRP depo bina dışında kullanılır ve boş depoda bile 60 m/s rüzgâra dayanacak şekilde tasarlanır (s.6, s.12).
- Çatı: Çatı da kurulum yerlerinden biridir (s.23). Dolu depo, her 1 m su yüksekliği için taban alanının metrekaresine yaklaşık 1 ton yük getirir (1 m³ su ≈ 1 ton); bu yük statik hesapla kontrol edilmelidir. Suyun kendi akışıyla depoya ulaşması için depo girişi, suyun toplandığı çatı yüzeyinin altında kalmalıdır.
Toprak altı su deposu: Aquatank modüler depolar toprağa doğrudan gömülmek için değil, beton kaide üzerindeki çelik şaseye oturtulup çevresinde montaj ve bakım boşluğu bırakılarak kurulmak üzere tasarlanır: duvar, kolon ve tavana 500 mm, iki ayrı depo arasında 1 m (katalog s.9, s.13, s.16). Kataloğumuzda gömülü kurulum tanımı yoktur. Yağmur suyunu zemin altında depolamak istiyorsanız modüler depoyu bodruma ya da zemin altında yapılacak bir teknik hacmin içine bu mesafelerle kurabilirsiniz; bu hacmin taşıyıcılığı, su yalıtımı, drenajı ve bakım girişi inşaat projesinde çözülür. Kaide ve kurulum ayrıntıları modüler su deposu montajı rehberinde.
Aquasan yağmur suyu deposu, pompa ve servis
Aquasan; yağmur suyu deposu olarak kullanılabilecek GRP, galvaniz ve paslanmaz krom modüler depoları, suyu kullanım noktalarına basacak hidrofor ve pompa sistemleriyle birlikte Malatya 1. Organize Sanayi Bölgesi'ndeki kendi tesisinde üretir ve tek projede sağlar (katalog s.2, s.22). Depo uzman ekiplerce sahada kurulur ve test edilir; panel, conta ve bağlantı elemanları stoktan temin edilir; hızlı servis ve periyodik bakım (temizlik, dezenfeksiyon, kontrol) tek elden verilir (s.18). Ürün garantisi 2 yıldır (s.3, s.18).
Pompa ve hidrofor seçenekleri Aquapump sayfasında. Teklif için şu bilgileri teklif formuyla iletin (katalog s.23):
- Depo hacmi (m³),
- Depo tipi: GRP, galvaniz veya paslanmaz krom,
- Kurulum alanının eni, boyu ve tavan yüksekliği ile giriş genişliği,
- Kurulum yeri (kapalı alan, çatı veya açık alan) ve ısı yalıtımı ihtiyacı,
- Kullanım amacı: bahçe sulaması, tuvalet rezervuarları ya da ikisi,
- Proje adresi ve istenen teslim tarihi.
Sıkça Sorulan Sorular
Yağmur suyu deposundaki su içilir mi?
Hayır. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, bina sistemlerinde toplanan yağmur suyunun kullanım yerlerini parsel bahçelerinin sulanması ile tuvalet rezervuarları ve sifonlar olarak sayar (md. 57/7-a); içme bunlar arasında yoktur. Yönetmeliğin işaret ettiği TS EN 16941-1 standardı da içme, yemek hazırlama ve kişisel hijyen kullanımlarını kapsamı dışında tutar. Yağmur suyu deposunu içme suyu deposundan ayrı kurun, hattını içme suyu tesisatına bağlamayın ve "içilmez" diye işaretleyin.
Yağmur suyu deposu zorunlu mu?
Uygulama imar planı bulunan alanlarda, yönetmeliğe göre hesaplanan depo hacmi ihtiyacı 7 m³'ün üzerindeyse zorunludur: parsel alanı 2.000 m²'den büyük alanlardaki yapılarda, toplam çatı izdüşüm alanı 1.000 m²'den büyük yapılarda ve kamu yapılarında (md. 57/A-5). Hüküm 11.03.2025'te yürürlüğe girdi; bu tarihten önce ruhsat başvurusu yapılmış yapılarda aranmaz. Diğer yapılarda sistem kurulursa aynı teknik esaslara uyulur.
100 m² çatıdan ne kadar yağmur suyu toplanır?
1 mm yağış, 1 m² yüzeye 1 litre su bırakır. Bakanlık kılavuzundaki formülle yıllık toplanabilir su; çatı alanı, yıllık yağış, yüzey akma katsayısı ve hidrolik arıtma verimlilik katsayısının çarpımıdır. MGM verisine göre yıllık yağışı 383,6 mm olan Malatya'da, kılavuzdaki eğimli pürüzlü çatı katsayılarıyla (0,8 ve 0,9) 100 m² çatıdan yılda yaklaşık 27.600 litre su toplanır. Yönetmelikteki en küçük depo hacmi bunun %6'sı, yaklaşık 1,66 m³ olur.
Toprak altı su deposu olarak modüler depo kullanılabilir mi?
Doğrudan toprağa gömülerek kullanılmaz. Aquatank modüler depolar beton kaide üzerindeki çelik şaseye kurulur ve çevresinde duvar, kolon ve tavana 500 mm boşluk bırakılır (katalog s.9, s.16); kataloğumuzda gömülü kurulum tanımı yoktur. Zemin altında depolama isteniyorsa modüler depo, bodruma ya da zemin altında yapılacak, su yalıtımı ve bakım girişi olan bir teknik hacmin içine kurulabilir. Bu hacmin tasarımı inşaat projesinin konusudur.
Galvaniz su deposunda yağmur suyu depolanır mı?
Evet, içme amaçlı olmayan yağmur suyu için galvaniz depo bir seçenektir. Kataloğumuzdaki TSEK belgesinde galvaniz modüler depo "içme ve kullanım suyu amaçlı olmayan" depo olarak geçer (katalog s.21); bu yüzden onu içme suyu için önermiyoruz. Açık alana kurulacak bir depoda ışık geçirmeyen ve korozyona uğramayan GRP paneller de değerlendirilebilir (s.5, s.6). Seçimi kurulum yerine ve projeye göre birlikte yapalım.
Projeniz için fiyat teklifi alın
Kapasite (ton / m³), kullanım amacı ve şehir bilgisini paylaşın; mühendislerimiz panel tipi, ölçü ve malzeme önerisiyle size dönsün.