100 Tonluk Su Deposu: Büyük Projelerde Malzeme, Bölmeli Depo ve Kurulum

100 tonluk su deposu GRP mi, çelik mi olmalı?

100 tonluk depoda iki yol vardır: GRP depo, katalogda kapasite sınırı verilmeyen panel ailesiyle doğrudan kurulur; paslanmaz ve galvaniz depolarda standart tablo 90 m³'te (648 × 432 × 324 cm) biter, daha büyük çelik depo projeye göre üretilir (katalog s.11, s.14, s.15, s.16).

• GRP (CTP): 1.000 × 1.000 mm panel, 1,0–5,0 m yükseklik; ışık geçirmez, UV ışınlarına dayanıklı, açık alana uygun; bölmeli ve ısı yalıtımlı üretilebilir (s.5, s.8, s.13). İçme suyu, yangın suyu ve ikisinin bölmeli olarak birlikte depolanması için kullanılır.
• Paslanmaz krom: AISI 304 / 316 L; öne çıkan özelliği en yüksek hijyen ve korozyona dayanımdır (s.4). İhtiyaç 90 m³'e sığıyorsa katalogdaki standart ölçü kullanılabilir; 100 m³ için ölçü projeye göre belirlenir.
• Galvaniz: ST 37 sıcak daldırma; yüksek mukavemet, ekonomik çözüm (s.4). Katalogdaki TSEK belgesinde "içme ve kullanım suyu amaçlı olmayan" depo olarak geçtiği için yalnız yangın suyu ve içilmeyen proses suyu için değerlendirilir (s.21).

Kapasitelere göre ölçü seçenekleri modüler su deposu ölçüleri rehberindedir. Kullanım suyunuz için daha küçük bir hacim yetiyorsa 50 tonluk ve 20 tonluk su deposu rehberlerine bakın.

100 tonluk depo hangi projelerde gerekir?

Kullanım suyu ve yangın rezervi aynı depoda toplandığında 100 m³'e yaklaşmak kolaydır: kullanım suyu hacmine yangın rezervi ayrıca eklenir (su deposu hesabı). Yalnız yönetmelik alt sınırları toplandığında bile hastane veya otel gibi umumi bir binada toplam 70–95 m³ bulunur:

Örnek	Kullanım suyu alt sınırı	Yangın rezervi (Ek-8/A)	Toplam
Umumi bina (hastane, otel), orta tehlike-1, h ≤ 15 m	15 m³	55 m³	70 m³
Aynı bina, 15 m < h ≤ 30 m	15 m³	70 m³	85 m³
Aynı bina, 30 m < h ≤ 45 m	15 m³	80 m³	95 m³
Orta tehlike-2 (ör. otopark), h ≤ 15 m	Bina türüne göre	105 m³	100 m³'ü aşar

Kullanım suyu alt sınırı: Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği md. 36. Yangın rezervi: Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik Ek-8/A, ıslak yağmurlama; h, en alttaki ve en üstteki yağmurlama başlıkları arasındaki yükseklik farkıdır. Değerler ön hesap alt sınırlarıdır; kesin hacmi proje müellifi belirler.

Tüketim tarafında hesap aynıdır: su deposu hesabı rehberindeki varsayımlarla günde 30 m³ kullanan bir fabrikada 100 m³ yaklaşık 3,3 gün, eğitim gününde 9 m³ kullanan bir okulda yaklaşık 11 gün yeter. Yönetmelik yalnız alt sınırı verir; asıl hacmi ölçülen tüketim ve istenen yedek gün belirler.

İçme suyu ve yangın rezervi aynı depoda nasıl tutulur?

Bölme paneliyle: GRP depo, iki yüzü de suyla temas eden bölme paneliyle iki ayrı hazneye ayrılır; bir hazne içme veya kullanma suyunu, diğeri yalnız yangın suyunu alır (katalog s.11, s.13). Yönetmelik, yangın rezervi olarak ayrılan bölümün başka amaçla kullanılmamasını ve yalnız söndürme sistemlerine hizmet etmesini şart koşar (BYKHY md. 92/2).

Örnek: 10 × 5 × 2 m'lik (100 m³) bir GRP depo, 6 × 5 × 2 m (60 m³) yangın ve 4 × 5 × 2 m (40 m³) kullanım haznesine ayrılabilir. Pompa emişinin altında ve taşmanın üstünde kalan su kullanılamadığı için yangın haznesinin geometrik hacmi, hesaplanan 55 m³'ün biraz üstünde seçilmiştir. Aynı iki hacim ayrı depolarla kurulsaydı aralarına bakım için 1 m boşluk girerdi (s.13): her yönde 500 mm boşlukla bölmeli depo 11 × 6 m alana sığarken iki ayrı depo 12 × 6 m alan ister.

Hazne ölçüleri örnektir; kesin bölme yerini yangın tesisatı projesi ve depo yerleşimi belirler.

Yangın hacminin nasıl bulunduğu yangın suyu deposu rehberinde anlatılır. Yangın haznesini kullanacak pompa grubu için Aquapump yangın hidroforu sayfasına bakın; depo ve pompa aynı projede tek muhataptan sağlanabilir (s.22).

Büyük depoda iç gergi, çatı taşıyıcısı ve taban neden önemlidir?

100 tonluk GRP depoda duvarlara gelen su basıncını iç gergi sistemi karşılar: iç gergi çubukları karşılıklı duvarları bağlayarak su basıncını dengeler, gergi braketleri çubukları panel birleşimlerine sabitler, çatı destek taşıyıcısı da çatı panellerini içeriden taşır (katalog s.10).

• Duvar şekil değişimi: Depo, 48 saat tam dolu bekletildiğinde yan duvardaki şekil değişimi toplam yüksekliğin %1'ini geçmeyecek biçimde tasarlanır (s.12); bu sınır 2 m yüksekliğindeki depoda 20 mm, 4 m'de 40 mm eder.
• Bombeli taban: Dolu depoda su basıncı bombeli taban panellerini aşağı iter ve flanş birleşimlerini sıkıştırarak sızdırmazlığı artırır (s.11).
• Drenaj paneli: Tabanın en alt noktasındadır; büyük depo da temizlikte bu panelden tamamen boşaltılır (s.11).
• Bakım erişimi: Bakım kapağı, iç ve dış merdiven depo içine erişimi sağlar (s.10); gergi çubukları ve bağlantılar iç kontrolde gözden geçirilir.

Çelik depolarda paneller gerektiğinde birbirinden bağımsız değiştirilebilir (s.14); 90 m³ üzerindeki çelik depoda iç destek ayrıntısı projeye göre belirlenir.

Açık alanda 100 tonluk depo: rüzgâr, kar ve yalıtım

OSB parseli, belediye tesisi veya hastane bahçesi gibi açık alanlarda GRP depo öne çıkar: paneller UV ışınlarına dayanıklıdır, ışık geçirmez ve çok sıcak ya da çok soğuk iklimde bina dışında kullanılır (katalog s.5, s.6). GRP panellerin tasarım koşulları şöyledir (s.12):

Yük	Tasarım koşulu
Rüzgâr	255 kgf/m² esas alınır; depo boşken bile 60 m/s rüzgâra dayanır.
Kar	60 kgf/m² (30 cm kar) esas alınır; çatı 200 kgf/m² yüke dayanır.
Deprem	Yatay Kh = 2/3, düşey Kv = 1/3 katsayılarıyla tasarlanır.
Su sıcaklığı	Normal kullanımda 30 °C altı, en fazla 50 °C.

Çok sıcak veya çok soğuk bölgelerde paneller 25 mm poliüretan köpükle yalıtılır; yalıtım CFC ve HCFC içermez ve dış yüzeyde yoğuşmayı önler (s.5, s.12). 100 tonluk depoda yalıtılacak panel yüzeyi, aşağıdaki örneklerde 130–160 m² olduğu için ölçü seçimi yalıtım maliyetini de doğrudan etkiler.

Kaide ve şase: 100 ton suyu taşıyacak zemin

Dolu 100 tonluk depoda yalnız suyun ağırlığı yaklaşık 100.000 kg'dır; tabana gelen yük su yüksekliğine göre metrekareye yaklaşık 2–5 ton arasında değişir (her 1 m su yüksekliği ≈ 1 t/m²). Alçak ve geniş depo yükü yayar ama daha büyük alan ister; yüksek depo alanı küçültür ama şase profillerini büyütür (s.13):

GRP örnek ölçü	Kurulum alanı*	Su yükü (yaklaşık)	Şase ana / ara kiriş
10 × 5 × 2 m	11 × 6 m	2 t/m²	L 75 × 75 × 6 / U 75 × 40 × 3 mm
8 × 5 × 2,5 m	9 × 6 m	2,5 t/m²	U 125 × 65 × 6,5 × 8 / U 75 × 40 × 6 mm
5 × 5 × 4 m	6 × 6 m	4 t/m²	U 125 × 65 × 6,5 × 8 / U 75 × 40 × 6 mm
5 × 4 × 5 m	6 × 5 m	5 t/m²	U 150 × 75 × 8 × 10 / U 100 × 50 × 6 mm

* Her yönde 500 mm boşlukla (s.9). Ölçüler hesap örneğidir; şase profilleri önerilen standarttır ve projeye göre yeniden hesaplanır. Su yüküne depo, şase ve kaidenin ağırlığı dâhil değildir; deponun boş ağırlığı katalogda verilmez.

GRP depolarda beton kaidenin basınç dayanımı en az 180 kg/cm², tesviye harcı en çok 20 mm olmalıdır (s.13). Kaidenin, zeminin ya da çatı döşemesinin bu yükü taşıyıp taşımadığını statik hesapla bir inşaat mühendisi doğrulamalıdır.

200, 500 ve 1.000 tonluk su depoları nasıl planlanır?

100 tonun üzerindeki depolar da aynı GRP panel ailesiyle projeye göre kurulur: katalog GRP için kapasite sınırı vermez, depo aynı panel ailesiyle küçük kapasiteden çok büyük projelere kadar kurulabilir ve standart bağlantı tablosu 501 m³ ve üzerini de kapsar (katalog s.11, s.13).

Kapasite sınıfı	Giriş	Çıkış	Taşma	Boşaltma	5 m yükseklikte en az taban**
51–100 m³ (100 ton)	DN 65	DN 80	DN 80	DN 50	20 m²
101–200 m³ (200 ton)	DN 80	DN 100	DN 100	DN 50	40 m²
201–500 m³ (500 ton)	DN 100	DN 125	DN 125	DN 80	100 m²
501 m³ ve üzeri (1.000 ton)	DN 125	DN 150	DN 150	DN 80	200 m²

** Hesap: hacim ÷ 5 m (GRP'de en yüksek depo, s.8); boşluklar hariç. Bağlantılar flanşlı veya dişli üretilir, ölçüleri projeye göre değiştirilebilir; boru tesisatı depoya yük bindirmeyecek şekilde ayrıca desteklenir (s.13).

Bu büyüklüklere yönetmelikteki yangın rezervleri de karşılık gelir: Ek-8/A tablosunda orta tehlike-2, -3 ve -4 sınıflarının değerleri 105–200 m³ arasındadır; yalnız çevre hidrantı olan yapıda en az 1.900 l/dak × 90 dakika = 171 m³, BYKHY Madde 7/12 kapsamındaki endüstriyel tesislerde dış hidrant için en az 5.700 l/dak × 60 dakika = 342 m³ gerekir (md. 92/7). Geniş taban gerektiğinde GRP depo dikdörtgen yerine L veya U formunda, kolon geçişli de kurulabilir (s.9); hacim birden fazla depoya bölünürse depolar arasında 1 m bakım boşluğu bırakılır (s.13). Çelik depoda 90 m³ üzerindeki her kapasite projeye göre üretilir (s.15).

100 ton su deposu fiyatları ve teklif süreci

100 ton su deposu fiyatları projeye özel hesaplanır; sabit bir liste fiyatı yoktur. Bu büyüklükte fiyatı ölçü oranı, malzeme, şase, ısı yalıtımı, bölme paneli, kurulum yeri, nakliye ve montaj kapsamı belirler.

• Ölçü oranı: Hesapladığımız GRP panel yüzeyi 10 × 5 × 2 m depoda 160 m² (m³ başına 1,6 m²), 8 × 5 × 2,5 m depoda 145 m², 5 × 5 × 4 m ve 5 × 4 × 5 m depoda 130 m²'dir (m³ başına 1,3 m²). Yüksek depo daha az panel ister ama daha ağır şase profili gerektirir (s.13).
• Tek depo mu, iki depo mu: İki ayrı 5 × 5 × 2 m depo toplam 180 m² panel ister ve aralarına 1 m boşluk gerekir; aynı 100 m³ tek 10 × 5 × 2 m depoda 160 m²'dir. İki ayrı ihtiyaç varsa bölme paneli ek kalemdir ama ikinci depoyu ortadan kaldırır (s.13).
• Sevkiyat ve montaj: Depo panel hâlinde taşınır, dar kapılardan geçirilip sahada cıvatayla kurulur; kaynak gerekmez (s.4, s.10, s.13). Nakliye maliyeti Malatya 1. OSB'deki tesisten şantiyeye olan mesafeye ve yük miktarına bağlıdır; beton kaidenin ekip gelmeden hazırlanması işi kolaylaştırır.

Teklif için kapasite (bölmeliyse iki haznenin hacmi), depo tipi, alanın eni, boyu ve tavan yüksekliği, giriş genişliği, kurulum yeri, kullanım amacı, ısı yalıtımı ihtiyacı, proje adresi ve istenen teslim tarihini teklif formuyla iletin (s.23). Aquasan depoyu kendi montaj ekipleriyle sahada kurar ve test eder; panel, conta ve bağlantı elemanlarını stoktan temin eder, hızlı servis ve periyodik bakım verir. Ürün garantisi 2 yıldır (s.3, s.18). Kurulum adımları modüler su deposu montajı, tüm fiyat etkenleri modüler su deposu fiyatları rehberindedir.